Mintijteer – E.M. Magnis

In Mintijteer vertelt de hoofdpersoon Esther over haar leven dat door een aangrijpende gebeurtenis op z’n kop gezet wordt.

Esther groeit op in christelijk Duitsland maar het geloof en God spelen niet echt een rol in haar leven of dat van haar omgeving. Dan wordt haar vader ongeneeslijk ziek en wordt God een werkelijkheid waar ze niet meer aan kan ontkomen. De grote worsteling is of ze in Gods bestaan zal blijven geloven, als Hij haar vader laat sterven, ondanks alle gebeden.

GOD EN HET LIJDEN ONVERENIGBAAR
Een actuele vraag die voor duizenden westerlingen geen vraag meer is. God en het lijden zijn voor hen onverenigbaar. En dat is de grote waarde van dit boek. Esther gaat geen vragen uit de weg. Ze stelt zich voor hoe een leven zonder God eruitziet en ontdekt dat de dood zonder God misschien net zo ondraaglijk is als met God.
Mintijteer wordt een roman genoemd, maar heeft meer weg van een persoonlijk schrijnend verhaal van een kind dat wanhopig zijn weg zoekt door deze wereld vol lijden heen. Het verhaal van Esther, haar scherpe en nietsontziende observaties, haar ervaringen houden het verhaal bij elkaar. En dat is jammer.

DE DOOD ALS PERSONAGE
Daarbij komt dat de hoofdpersoon de dood en allerlei angsten soms personifieert als iemand die het toneel opkomt of een stem die haar uitlacht. Hier raak ik het spoor bijster en begrijp niet goed wat er precies mee wordt bedoeld. Dan hadden de beelden misschien consistenter uitgewerkt moeten worden, maar van mij had ze deze passages ook weg mogen laten.
Daarentegen zijn er ook onvergetelijke passages in het boek. Zoals hoe ze als meisje aan zee God ervaart. Hoe ze een stille maar toch onmiskenbare aanwezige God beschrijft die er is, ondanks en juist in het lijden. Hoe een lang vergeten herinnering uit haar kindertijd, hoe ze zong: mint Hij teer, haar onzegbaar troost. En dat maakt dit boek anders dan veel andere christelijke romans. Het stijgt uit boven clichés, het is gewaagd en het is oprecht.
Er gebeurt niet heel veel in het boek en de meeste personages blijven op een afstand. Alleen Esther en later haar broer Johannes zijn personages waar je niet onderuit kunt. In hun razernij, hun naakte ellende, hun woede en hun vrede met God raken ze de lezer en laten niet meer los.

E.M. Magnis, Mintijteer, 2015 uitgeverij Van Wijnen, ISBN 9789051944914, € 16,95